ویژه نامه ها

اشتراک الکترونیکی روزنامه

CAPTCHA ی تصویری

شماره های پیشین

فقرو زباله!

تاریخ درج : سه شنبه ۲۲ امرداد ۱۳۹۸

ترنج مدرس / خبرنگار

بین فقر و سقوط اقتصادی مرز باریکی وجود دارد. بخشی از جمعیت کشور با  مرز بین فقر و سقوط اقتصادی فاصله دارند اما در همین کشور و کلان‌شهرهایش کسانی هستند که می‌توان آنها را در مجموعه فقرای شهری جا داد. تعداد قابل توجه از افرادی که روی این مرز مشغول فعالیت هستند، تنها کافی است که از روی آن  سقوط کنند، در این صورت به اعمال خلاف قانون مانند قاچاق یا انواع بزهکاری پناه می برند.تهی دستان به دلایلی مثل نداشتن شغل مناسب یا مشاغل بسیار کم درآمد، فقر گسترده، بی سوادی یا کم سوادی، زندگی در محله های  فقیر نشین و حاشیه نشین، عدم دسترسی به بسیاری از خدمات و فرصت ها و امکانات شهری، نداشتن مسکن مناسب و طرد شدگی اجتماعی، فقط زنده اند.

 

اقتصاد زیرزمینی
با تشدید تحریم‌ها، جابه‌جایی خط فقر و کاهش رفاه، ریزش نیرو و افزایش بیکاری، گسترش اقتصاد غیررسمی و افزایش جرائم خرد، دور از انتظار نیست. اقتصاد سایه یا موازی، فعالیت‌ زیرزمینی است که ماهیت غیرقانونی ندارد ولی در مراحل مختلف انجام آن به شکل‌های مختلف، اقدامات مغایر با قانون مانند کم‌اظهاری در تولید، فرار مالیاتی، مالخری، قاچاق، احتکار، استفاده از نیروی کار به صورت غیررسمی، کسب‌وکار بدون مجوز و... رخ می‌دهد.هر چند در گذشته، درآمدهای پنهان در زیرزمین‌ها و پستوها شکل می گرفت، اما امروز این مشاغل به بدنه خیابان‌ها کشیده شده و در قالب واحدهای صنفی بدون مجوز فعالیت می کنند. پستوها و پارکینگ‌ها به صورت غیرقانونی در کوچه ها، بن بست‌ها و خیابان‌های اصلی و فرعی به محلی برای کسب تبدیل شده اند.امروز کسی که زباله جمع می‌کند  تا از این طریق درآمدی به دست آورده و با آن ارتزاق کند، روی مرز بین فقر و سقوط اقتصادی قرار گرفته است. اگر این امکان هم سلب شود، بدون آنکه جایگزین درآمدی برای او وجود داشته باشد، آن فرد چاره ای ندارد جز اینکه به اعمال خلاف یا غیر‌شرافتمندانه‌ای روی آورد که  پیامدها و آسیب‌های اجتماعی دیگری به همراه خواهد داشت.هر روزه به دلیل مهاجرت‌های گسترده‌ای که از  سکونتگاه‌های روستایی به سمت سکونتگاه های شهری انجام می‌شود، تعداد تهی دستان شهری افزایش می‌یابد و این یعنی گسترده شدن دایره تهی دستان شهری. به همین دلیل تعدادی از جامعه شناسان شهری معتقدند بایدبه این افراد اجازه داده شود تا به شغل فعلی مشغول باشند و مسئولان هم باید به اهمیت این بخش اقتصادی پی ببرند و متوجه باشند این افراد شاغل در بخش‌های غیررسمی زباله در حال حاضر معتقدند با یک کار شرافتمندانه زندگی خود را اداره می‌کنند. اگر توانمندی اداره یک زندگی حداقلی هم از این افراد گرفته شود، ممکن است این افراد دست به هر کاری بزنند. به واسطه چنین اهمیتی است که باید مسئولان مربوط در این بخش به افراد شاغل در این حوزه توجه لازم را داشته باشند.

 

فرصت طلایی
می توان به این مورد به چشم فرصت نگریست. شهرها با انبوه تولید زباله مواجه‌اند که جمع آوری، تفکیک و دفن آنها بودجه ای کلان را مصرف می کند. به جای خرید زباله سوزها و قراردادهای کلان با شرکت‌های جمع آوری زباله، می توان ازفعالان  بازارسیاه زباله استفاده کرد و به شغل و حضور آنها در شهر مشروعیت بخشید. در این صورت نه تنها مشکل زباله شهرهایی مثل اصفهان و معضل تفکیک از مبدا با کمترین هزینه حل می‌شود که برای افراد دهک های پایین جامعه شغل هم ایجاد شده است. به عبارت دیگر، می توان از دل بازار سیاه زباله، بازاری سفید و مشروع با گردش مالی قابل توجه، متولد کرد. با  اعمال این سیاست، افرادی که در نگاه جامعه به عنوان مجرم و زباله دزد شناخته می شوند، صاحب  شغلی رسمی و شرافتمندانه خواهند شد و با شاغل شدن آنها بخشی از مشکل بیکاری شهرها هم حل می شود. بدین ترتیب با یک راهکار اجتماعی ساده می‌توان مشکل تولید زباله و تفکیک از مبدا و دزدی زباله را حل کرد.البته در این روند باید به موانع اجرای این طرح و پیشنهادها نیز توجه کرد. این افراد باید به ارگان‌های ذی‌ربــط حــوزه پــسـمانــد و شــهـــرداری‌هـــا اعــتـمـاد داشته باشند. از آنجا که امروز به زباله گردها به عنوان مجرم نگاه می‌شود، بنابراین جلب اعتماد آنها زمان بر و طولانی خواهد بود.اعتماد یک‌شبه ایجاد نمی‌شود و باید ابتدا چارچوبی برای اعتماد شکل گیرد.در این مورد چارچوب‌های شراکتی بهترین ابزار است و ارگان‌هایی مثل شهرداری می‌توانند از سازمان های مردم نهاد فعال برای واسطه‌گری یاری بگیرند. اگر  مثلث ارگان‌هایی مثل شهرداری، مردم نهادها و افراد فعال در بخش زباله شکل بگیرد شاید بتوان این مشکل را ساماندهی کرد.

url : http://www.isfahanziba.ir/node/99623

اصفهان زیبا را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

 

 

ضمائم روز

پیوست‌ها

  

 

 

بایگانی