ویژه نامه ها

اشتراک الکترونیکی روزنامه

CAPTCHA ی تصویری

شماره های پیشین

نبض اقتصاد شهر در دستان فرهنگ‌وهنر

تاریخ درج : چهارشنبه ۵ تیر ۱۳۹۸
سرمایه فرهنگی می‌تواند بر قیمت مسکن موثر باشد

علیرضا پویانسب خبرنگار

 

 

 این روزها شهرهای دنیا تلاش می‌کنند تا خود را جزئی از شبکه خلاق معرفی کنند و مدیران شهرهای دنیا نیز تلاش دارند افراد خلاق بیشتری را به شهر خود دعوت کنند، شهرهای بزرگ دنیا نیز که چند سالی است طعم پیشرفت از طریق خلاقیت را چشیده‌اند در استفاده از خلاقیت و ایجاد بستر برای شکوفایی آن هزینه می‌کنند و از چنین هزینه‌کردنی باک ندارند؛ چراکه مطمئن هستند این هزینه در  آینده سرمایه‌ای هنگفت برای شهرشان خواهد شد.

 رشد سطح خلاقیت در شهرهای معاصر وابسته به فضاهای شهری و اجتماعی است. باید این فضاها برای عرضه و نمایش خلاقیت‌ها و استعدادهای افراد به جامعه و دیگران توسعه پیدا کنند. در دوره معاصر اطلاعات، کالای قرن نوظهور و خلاقیت به‌عنوان بستر توسعه محسوب می‌شود.

 از سوی دیگر، توسعه فناوری‌های نوین، فرصت‌ بی‌شماری را برای ایجاد تغییرات، بروز خلاقیت و استعدادهای انسانی، امیال و انگیزش‌ها و... فراهم کرده است که تا حد زیادی جایگزین منابع موجود در فضای شهری شده است و به‌عنوان مزیت‌های نسبی، از عوامل اصلی در رقابت‌های جهانی محسوب می‌‏‏شود؛اما خلاقیت در فرهنگ، بیش‌ازپیش خود را نشان می‌دهد و درواقع اگر سرمایه‌های فرهنگی خلاق شوند به رشد اقتصادی شهر کمک خواهند کرد. 

یکی از مسائل بزرگ در شهرنشینی،  فرهنگی است که توسعه اقتصادی را شکل می‌دهد. به‌طور سنتی، تصور می‌شد که فرهنگ از پیشرفت اقتصادی پیروی می کند؛ اما امروز این فرهنگ است که شهری را توسعه یافته‌تر و ثروتمندتر می‌کند؛ برای همین مدیران شهری مثل لندن، نیویورک یا حتی وین پول بیشتری را صرف ساخت گالری های هنری، موزه‌ها، سالن‌های کنسرت و سایر مکان‌های فرهنگی می‌کنند. 

فرهنگ به‌عنوان عاملی کلیدی در توسعه اقتصادی، به جذب و گرایش افراد بااستعداد و جاه‌طلب به شهرها، کمک می کند.

 امروزه بیشتر کارشناسان شهری بر این باورند که هنر و فرهنگ، صنایع بزرگی هستند که به عنوان ورودی مستقیم به توسعه عمل می کنند.

موضوع خلاقیت فرهنگی و هنری و اهمیت آن برای اقتصاد شهری و توسعه در یک شهر آن‌قدر مهم است که محققان انگلیسی سرمایه فرهنگی را به 9 طبقه دسته‌بندی کردند: تبلیغات و بازاریابی، معماری، صنایع‌دستی، طراحی (محصول گرافیک و مد)، فیلم (تلویزیون، ویدئو، رادیو و عکاسی)، نرم‌افزار IT و خدمات کامپیوتری، انــتــشـارات، مــوزه‌هـا، گــالــری‌هـا و کـتـابـخـانـه‌هـا، مـوسـیـقـی و هـنـرهـای تجسمی از  جمله این طبقات هستند.

 این طبقه‌بندی نشان می‌دهد که فرهنگ یا سرمایه فرهنگی نقش اصلی را ایفا می‌کند و در کنار عوامل اقتصادی سنتی، در شکل‌دهی توسعه شهری نقش دارد.

اما پرسش اساسی این است که آیا نوع خاصی از فرهنگ و اشکال ویژه‌ای از سرمایه فرهنگی به توسعه محله مربوط می شود؟ کارشناسان شهری در کلان‌شهری مثل لندن به این نتیجه رسیده‌اند که هنرهای نمایشی در مناطق مرکزی شهر برجسته هستند؛ در حالی که معماری در هر دو منطقه مرکزی و محیطی مهم است.

شرق  لندن تمایل به طراحی تخصصی دارد؛ در حالی که در غرب لندن، بازاریابی در کنار هنرهای نمایشی غالب است. از سوی دیگر ،محلاتی که سطح بالاتری از توسعه محله را ارائه می کنند با تنوع فرهنگی و همچنین سرمایه فرهنگی بالاتری روبه‌رو هستند. 

محله‌هایی با بالاترین سطح توسعه تمایل دارند در هنرهای نمایشی تخصص داشته باشند، سطوح بالاتر توسعه شهری نیز با صنایع طراحی و چاپ و نشر ارتباط دارد.

جالب است بدانیم که فرهنگ و هنر در شهرهای بزرگ دنیا نه تنها موجب گردش مالی میان اهالی هنر و سپس مردم شهر می شود، بلکه بر مسکن نیز تاثیر دارد؛ برای مثال، در نیویورک یا لندن محله‌هایی که از نظر فرهنگی مشهورتر از دیگران هستند، قیمت مسکن بالاتری نسبت به محلات اطراف خود دارند، سرمایه فرهنگی به تنهایی دارای قدرت توضیحی  بالایی است.

سرمایه‌های فرهنگی عامل مهمی در توسعه محله‌های شهری بزرگ دنیا هستند. فرهنگ،کلیدی برای رشد اقتصادی شهری است و در رشد و توسعه محله‌ها و افزایش قیمت مسکن نقش مهمی نیز ایفا کرده  است.

 درحال‌حاضر  که فرهنگ، بزرگ‌ترین و پویاترین شهرهای دنیا را گران‌تر و ارزان‌تر می کند، موجب می‌شود تنوع فرهنگی، اقتصادی و نژادی دچار چالش شود؛ اما این خلاقیت است که جلوی این چالش را می گیرد؛ آن‌هم خلاقیت در فرهنگ. 

امروز، کارشناسان شهرسازی دنیا همگی بر سر یک موضوع اتفاق‌نظر دارند و آن هم این است که احیای فرهنگ و توسعه دوباره شهرها و محله‌ها به شیوه های فراگیر برای تمام شهروندان سودمندتر است.اما این تمام ماجرا نیست؛ آنچه در دنیا رخ می دهد، می تواند برای اصفهان هم مهم باشد. اصفهان که  هم بستر هنری و خلاقیت هنری  دارد و هم بستر توسعه فرهنگی، می‌تواند ارزش افزوده شهر  را نسبت به دیگر شهرهای کشور و حتی ارزش افزوده مناطق شهری خود را به واسطه ایجاد هنرهای مختلف در مناطق گوناگون افزایش دهد. آنچه از ویژگی شهرهای خلاق نام برده

 می‌شود، یعنی بتواند مکانی جذاب برای کارکردن و زندگی شهروندان، فضایی برای جذب گردشگران، توانمندسازی و شکوفایی بخش‎های مختلف اقتصادی و مرکزی برای جذب بنگاه‎های مختلف اقتصادی نوظهور باشد. تمام این مزیت‌ها را اصفهان در دل خود دارد و با توسعه اقتصاد شهری از طریق فرهنگ و هنر فاصله ندارد؛ اما مدیران شهری باید هرچه سریع‌تر پروژه‌های محرک توسعه فرهنگی را تا دیر نشده است برای مناطق شهری تعریف کنند؛ هرچند  امروز هم  دیر است.

 

url : http://www.isfahanziba.ir/node/97410

اصفهان زیبا را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

 

 

ضمائم روز

پیوست‌ها

  

 

 

بایگانی