تاریخ اصفهان

از هزارجریب شاه‌عباسی تا کاخ ورسای ایران

سایه‌ای از تاریخ فراموش‌شده اصفهان در محله‌های جنوبی شهر دیده می‌شود

اصفهان هم مانند هر شهر تاریخی دیگری دارای بافت تاریخی و مدرن در کنار یکدیگر است. بافت تاریخی اصفهان بیشتر در شمال زاینده‌رود واقع شده و بخشی جنوبی رودخانه معمولا به‌عنوان بخش نوساز و مدرن شهر و به اصطلاح «بالاشهر» شناخته می‌شود. غیر از جلفا که محله‌ای چهارصد‌ساله در این بافت تازه‌ساز محسوب می‌شود، معمولا کسی بــرای گــشت‌وگذار در بــافــت تــاریــخی به محله‌های مدرن جنوبی نمی‌رود. اما ما این بار سوار بر دوچرخه تاریخ از پل فردوسی وارد خیابان شیخ صدوق می‌شویم و به سمت جنوب رکاب می‌زنیم. می‌رویم که از بزرگ‌ترین باغ اصفهان یعنی باغ شخصی شاه عباس و کاخ ورسای ایران دیدار کنیم! از سایه‌هایی محو در دل تاریخی فراموش‌شده.

«سرود جمشید» در گوش اصفهان

فیلمی درباره استاد جمشید مظاهری از اصفهان‌شناسان بزرگ، در روز اصفهان اکران شد

آیین اکران مستند «سرود جمشید» درباره زندگی و زمانه استاد جمشید مظاهری روز دوشنبه یک آذرماه مقارن با روز نکوداشت اصفهان، در کتابخانه مرکزی شهرداری اصفهان برگزار شد. در این آیین، معاون فرهنگی شهردار و رئیس سازمان فرهنگی اجتماعی ورزشی شهرداری اصفهان ضمن تبریک روز اصفهان، اظهار کرد: مطمئنم گرامیداشت عاشقان اصفهان و کسانی که خودشان را وقف اصفهان کردند، اتفاق مهمی است و امروز زنده‌یاد جمشید مظاهری شاهد و ناظر ماست و قطعا از حضور شما خوشحال است.

از دارالیهود تا پایانه باب‌الدشت!

نگاهی گذرا به تاریخ شهرسازی اصفهان از ابتدا تا کنون

هفدهم آبان مصادف با هشتم نوامبر، روز جهانی شهرسازی بود؛ موضوعی که اگرچه در یکی‌دو دهه اخیر به دغدغه جدی‌تری برای مدیران شهری در کشور بدل شده، اما هنوز آن‌چنان که باید جایگاه مشخص و شایسته‌ای برای آن وجود ندارد و سردرگمی محسوسی در روند تدوین برنامه‌های نظری و عملی آن احساس می‌شود. به مناسبت این روز مهم بر آن شدیم تا مروری کوتاه بر تاریخ شهرسازی در شهر اصفهان داشته باشیم، شهری با شاخصه‌های مهم تاریخی، فرهنگی، مــذهــبــی و اجــتــمــاعـی که حساسیت شهرسازی در آن را صدچندان می‌کند.

در رکاب تاریخ با روایت آبادگری‌های علافی که صدراعظم شد
گزارشی از وبینار سیمای اصفهان در دوران صفویان
راهنمای استفاده از گنجینه الکترونیکی اسناد پژوهشی‌تاریخی شهرداری اصفهان

هزاران‌ساله‌های خیال‌انگیزِ گچین

سفر در مسیر تزیینات گچین بناهای تاریخی ایران را تجربه کنید

رای شناختن تزیینات بناهای ارزشمند ایرانی و آشنایی با رمز و رازهای استادانه‌ای که مهرازان مانند مهری بر روی بناها به یادگار می‌گذاشتند، باید از کدام نقطه آغاز کنیم؟ جزئیات در معماری ساختمان‌های ایرانی به مراتب حائز اهمیت بوده‌است. جزئیات یک دست سازه، شناسنامه و جلابخش روح آن اثر است. ابتدای حیات هنر گچ‌بری چگونه بوده‌است؟ آیا می‌توان معرفی‌نامه‌ای از این تزیینات گران‌بها در معماری ایرانی در اختیار داشت؟ بناهایی که از این حیث ارزشمند تلقی می‌شوند، در کدام برگ از تاریخ معماری این سرزمین به دست نویسندگان خود نوشته شده‌اند؟ چگونه این عنصرخنثی و بی‌روح و جان، رویاها و خاطراتی خیال‌انگیز به ارمغان آورده‌است؟ در متن پیش رو سفری معمارانه به دنیای گچ‌بری در بناهای تاریخی ایران داریم.

سی‌وسه‌پل، چهارباغ بود روی آب!

در رکاب تاریخ چهارصدساله از سی‌وسه‌پل تا دروازه دولت

غمه‌سرایی پرندگان، همهمه شیرین رهگذران، صدای شرشر آب و وزش باد در میان شاخسار درختان؛ این صدای آشنای این روزهای چهارباغ است. صدایی که با تصویری یگانه و بی‌مانند همراه می‌شود. نهری مصفا در میان گذرگاهی باستانی که درختان پرتعداد همچون نگینی آن را در میان گرفته‌اند. چهارباغ از روزی که شاه‌عباس کلنگش را به زمین زد تا امروز بارها چهره عوض کرده و زخم تاریخ بر گوشه‌گوشه آن دیده می‌شود؛ اما همچنان ایستاده و آغوش گشوده تا دوچرخه‌هایمان را زین کنیم و از سی‌وسه‌پل تا دروازه دولت آن را رکاب بزنیم.

گشت‌وگذار در دولت‌خانه هزارساله سلجوقیان

هویت سلجوقی اصفهان زیر سایه سنگین صفویه از نظرها پنهان‌شده است

مناره‌های سر به فلک کشیده، مسجد جامع باستانی، میدانی کهنه که به‌تازگی بــازســازی‌شــده، کوچــه‌پس‌کوچه‌های سقف دار و قدیمی؛ این‌ها تصویری رؤیایی از اصفهان دوره سلجوقی است. دوره‌ای کمترشناخته‌شده از شهر اصفهان که اتفاقا در تاریخ آسیا درخششی بی‌مانند دارد. اگرچه «اصفهانِ صفوی»، تصویـــــر شناخته‌شده این شهر در ایران و جهان است، اما «اصفهانِ سلجوقی» از منظر تاریخی، سیاسی و گردشگری اهمیتی به‌مراتب بیش از هر دوره تاریخی دیگری دارد. حالا که از اسب و قاطر و الاغ در بافت شهری دیگر اثری نیست، دوچرخه‌های خود را «زین کنید» و رکاب‌زنان به دولت‌خانه سلجوقی سفر کنید؛ این اولین مسیر از مجموعه مطالبی با عنوان «در رکاب تاریخ» است که هر هفته چهارشنبه‌ها در همین صفحه منتشر می‌شوند.

صفحه‌ها

اشتراک در RSS - تاریخ اصفهان